يحيى دولت آبادى
22
حيات يحيى ( فارسى )
پل سابقا از تختهبنديهاى معمول قديم بود و اغلب عبوركنندگان دچار مشكلات بودند بعلاوه صفائى هم نداشت اكنون از چوب و آهن و سنگ مانند يك خيابان وسيع ديده مىشود كه يكى از نزهتگاههاى مهم اين شهر است شبها با چراغهاى برق منور و ترنهاى برقى از روى آن عبور مينمايد و در موقع عبور كشتيهاى كوچك از مرمره به داخل خليج با كمال آسانى قسمتى از پل باز و بسته مىشود عمارتهاى اين شهر اغلب از چوب و تخته بوده باينواسطه مكرر حريقهاى سخت واقع ميشد اكنون مدتى است خانهها را با سنگ و آجر ميسازند و گاهى در مواقع لازم از آتش زدن بخانهاى كهنه هم براى تجديد بنا دريغ نميشود گرچه پريشانحالى مردم مخصوصا در سالهاى آخرين بواسطه جنگهاى پىدرپى نگذارده است بساختن خانهاى سوخته شده موفق گردند به اين سبب در ميان شهر و اطراف آن محلهاى ويران كه اغلب آثار سوختن از آنها ظاهر است بسيار ديده مىشود و در گوشه و كنار آن خرابها زندگانيهاى بدبختانه كه راستى رقتانگيز است مشاهده ميگردد در ذيل اين مطلب باوضاع خانوادههاى ترك و احوال زنان آنها اشاره نمائيم خانوادههاى ترك باستثناى يكى از آنها كه باروپا رفتهاند يا با اروپائيان معاشرت نموده مختصر تغيير در زندگانى خود دادهاند مابقى به وضع سابق مانده آثار تجدد در آنها ديده نميشود و ميان طبقهء اول كه اروپائى مآب شده و طبقات ديگر تفاوت بسيار است يعنى هيچ شباهت به يكديگر ندارند و البته اين جزو بدبختيهاى اين قوم شمرده مىشود على الخصوص كه اين ملت مسلمان با مسيحيان و كليميان كه يك قسمت مهم اين پايتخت را اشغال كردهاند مخلوط هستند و زندگانى آنها گرچه طبقات پستشان باشد مانند زندگانى اروپائيان است و ميان زندگانى آنها با زندگانى تركان تفاوت زياد ديده مىشود عجبا تركان جوان هم چندان درصدد نيستند نواقص اوضاع زندگانى خود را رفع نمايند و البته روزگار كار خود را خواهد كرد . و اما احوال زنان - زنان ترك با اينكه دست طبيعت در وجود اغلب آنها سرمايهء وجاهت و لطافت وديعه گذارده از فضائل معنوى و ترقيات فكرى چندان بهره نداشتهاند در سالهاى آخرين كه در تعليم و تعلم به روى آنها گشوده شده است دخترانى داراى فضل و هنر در ميان آنها يافت شده و ميشوند با وجود اين نسبت بجمعيت آنها و با